GFT Boechorst
Door ons afval goed te scheiden, halen we steeds meer grondstoffen uit ons afval. Zo kunnen we meer hergebruiken en verminderen we het restafval. Wel zo goed voor het milieu! Ook bespaart het kosten: hoe beter er thuis afval wordt gescheiden, hoe minder werk en uren hier later in gaan zitten bij het afvalverwerkingsbedrijf.
Hoogbouw
Om die reden is er vorig jaar november gestart met de gescheiden inzameling van GFTe (groente-, fruit-, tuin-, eetafval) in de hoogbouw in de wijk Boechorst.
We horen graag van de bewoners hoe dit bevalt. Zij hebben per brief een uitnodiging gekregen om de vragenlijst in te vullen.
Fases
Terugkoppeling resultaten
Bekijk hieronder het rapport van de ingevulde vragenlijsten.
Rapport GFT-e inzameling Boechorst
Aanleiding en doel van het participatietraject
De wijk Boechorst in Noordwijk is gekozen als proeflocatie voor een nieuwe manier van GFT-e inzameling bij hoogbouw. In november 2024 zijn hiervoor 14 containers geplaatst en kleine keukenbakjes uitgedeeld aan bewoners van circa 400 adressen in deze wijk. Hoewel de containers gebruikt worden, blijkt uit metingen dat ze na twee weken gemiddeld slechts voor 15% gevuld zijn.
De gemeente wil daarom begrijpen waarom het gebruik laag is en hoe dit verbeterd kan worden. Bewoners werden per brief uitgenodigd om hun ervaringen, meningen en suggesties te delen. Het doel is om de inzameling beter af te stemmen op de behoeften van bewoners, zodat het project uiteindelijk kan worden uitgebreid naar ongeveer 3200 adressen in andere hoogbouwwijken.
Doelen van het participatietraject:
- Het in kaart brengen van de ervaringen van bewoners met de nieuwe manier van GFT-e inzameling in hoogbouw.
- Het inventariseren van meningen, ideeën en suggesties van bewoners om het gebruik van de GFT-e containers te vergroten.
Participatiemethode
Alle bewoners van hoogbouw in de wijk Boechorst in Noordwijk kregen een brief met een uitnodiging om een korte vragenlijst in te vullen. In deze vragenlijst gaven zij aan hoe zij het gebruik van de GFT-e containers ervaren en of ze ideeën hebben om de GFT-e inzameling beter te maken. De vragenlijst kon van 16 juni tot en met 1 juni ingevuld worden.
De vragenlijst was in te vullen op papier en/of via Samen.Noordwijk. Zo konden bewoners laagdrempelig en op een zelfgekozen moment meedoen.
Resultaten van het project
In totaal hebben 84 bewoners van de Boechorst hoogbouw de vragenlijst ingevuld.
Beoordeling klein GFT-e bakje
Veel bewoners geven aan dat het kleine GFT-e bakje als onhandig, te klein en snel stinkend wordt ervaren. Dit is verreweg de meest genoemde klacht, zowel door mensen die het bakje nooit gebruiken als door mensen die het wel gebruiken maar niet tevreden zijn. Veel bewoners hebben daarom zelf een grotere bak of pedaalemmer aangeschaft.
Afval scheiden
De motivatie om afval te scheiden is meestal “voor het milieu”, soms "omdat het verplicht is" of "omdat het weinig moeite kost". Afval scheiden in een appartement wordt echter vaak als onhandig ervaren, vooral vanwege ruimtegebrek of stank/lekken van het bakje. Vrijwel iedereen scheidt papier, glas en PBD; GFT-e wordt minder vaak gescheiden vanwege de genoemde belemmeringen.
Ook geven meerdere respondenten aan dat de grote containers buiten te ver weg staan of lastig bereikbaar zijn voor ouderen of mensen die slecht ter been zijn.
Beoordeling grote containers
De grote GFT-e containers buiten worden wisselend beoordeeld. Sommigen vinden ze goed of zeer goed maar veel anderen klagen over de te kleine en/of te hoge klep/opening waardoor het lastig is om bijvoorbeeld bloemen of planten weg te gooien. Ook wordt genoemd dat de containers soms vol zijn.
Duidelijke informatie
De uitleg over GFT-e afval en het gebruik van de bakjes en containers wordt door de meerderheid als duidelijk ervaren, maar er zijn ook enkele bewoners die geen informatie hebben ontvangen of het niet duidelijk vonden.
Specifieke suggesties en opmerkingen:
- Grotere bakjes voor in huis, of met andere klep (wordt snel vies).
- Kleppen met lagere en grotere openingen bij de containers.
- Wens voor gratis GFT-e zakjes zoals bij plastic afval.
- Klachten over stank en fruitvliegjes bij zowel bakjes als containers, vooral in de zomer. Meer schoonmaak.
- Sommige bewoners vinden het systeem niet geschikt voor ouderen of mensen die slecht ter been zijn ('veel extra gesjouw met bakjes').
Een deel van de bewoners is tevreden en gebruikt het systeem dagelijks zonder problemen. Zij waarderen vooral dat er nu een mogelijkheid is om GFT-e apart te houden in de hoogbouw.
Samenvattend: De grootste knelpunten zijn het kleine formaat van het GFT-bakje, onhandigheid in appartementen (ruimte/stank/afstand), en de te kleine/hoge opening van de buitencontainers. De motivatie om afval te scheiden is hoog, maar praktische bezwaren zorgen ervoor dat niet iedereen meedoet of tevreden is. Verbeteringen worden vooral verwacht in grotere/betere bakjes en toegankelijkere containers.
Resultaten per vraag
Waar woon je?
(Alleen bewoners van de hoogbouw in de Boechorst konden de vragenlijst verder invullen.)
Maak je gebruik van het kleine gft-bakje dat je van de gemeente hebt ontvangen?
Samenvattend: rond vier op de tien bewoners geven aan het kleine GFT-e bakje nooit te gebruiken.
Meer dan drie op de tien bewoners gebruikt het daarentegen dagelijks, en bijna twee op de tien bewoners 'af en toe'.
Enkele bewoners geven aan geen bakje te hebben ontvangen.
Waarom gebruik je het kleine GFT-e bakje niet?
Het meest genoemde punt is dat het kleine GFT-e bakje als veel te klein en onhandig wordt ervaren. Veel respondenten geven aan dat ze hierdoor het bakje vaak moeten legen, wat als onpraktisch wordt gezien, zeker voor mensen die slecht ter been zijn of op hogere verdiepingen wonen.
Ook wordt genoemd dat het inleverpunt of de container te ver weg is.
Er zijn ook suggesties voor meer betrokkenheid van bewoners bij het schoonhouden en gezamenlijk gebruik van de voorzieningen.
Hoe bevalt het gebruik van het kleine gft-bakje?
Samenvattend: Het bakje wordt overwegend neutraal of goed beoordeeld.
Zou je dit willen toelichten?
Meerdere respondenten benoemen praktische problemen zoals stankoverlast en fruitvliegjes.
Veel respondenten geven aan dat er behoefte is aan betere communicatie en duidelijke informatievoorziening, bijvoorbeeld over wat er precies in de GFT-e bakken mag en wanneer deze geleegd worden. Onzekerheid hierover leidt tot verwarring en soms verkeerd gebruik van de bakken.
Wat vind je van de uitleg over gft-afval en hoe de kleine bakjes en grote containers ingezet kunnen worden?
Samenvattend: de meeste bewoners vonden de informatie duidelijk. Tien bewoners geven aan geen informatie te hebben ontvangen.
Hoe bevalt het gebruik van de grote gft-containers buiten het gebouw?
Samenvattend: De grote GFT-e containers buiten het gebouw worden overwegend (zeer) goed of neutraal beoordeeld.
Zou je dit willen toelichten?
Er zijn zorgen over de hygiëne en geurhinder rondom de huidige GFT-e inzamelplekken, vooral in de zomermaanden. Sommige respondenten stellen voor om vaker te legen of kleinere containers te gebruiken om overlast te beperken.
Veel bewoners vragen om meer of beter bereikbare inzamelpunten, bijvoorbeeld dichter bij de woongebouwen.
Daarnaast wordt het belang van duidelijke instructies over wat wel en niet in de GFT-e bak mag benadrukt, omdat er verwarring bestaat over de juiste scheiding van afval.
Enkele respondenten geven aan dat ze het initiatief positief vinden en graag willen bijdragen aan een duurzamere afvalverwerking, mits het systeem gebruiksvriendelijker wordt gemaakt. Suggesties zoals het verstrekken van gratis of goedkopere GFT-e zakjes en het organiseren van informatiesessies komen ook meerdere keren terug.
Doe je aan afvalscheiding?
Samenvattend: afvalscheiding is breed gedragen onder de respondenten, met vooral aandacht voor papier, glas, PBD en GFT-e. Daarnaast wordt incidenteel ook ander afval apart gehouden. Slechts enkele bewoners scheiden helemaal geen afval.
Waarom scheidt je jouw afval?
Samenvattend: milieuoverwegingen zijn veruit de belangrijkste drijfveer voor afvalscheiding, gevolgd door het gemak en de verplichting. Het ophalen van afval speelt voor een kleinere groep ook een rol. Opvallend is dat negatieve of afwijkende geluiden nauwelijks voorkomen.
Waarom scheidt je jouw afval niet?
Samenvattend: de respondenten die aangaven geen afval te scheiden, doen dit niet omdat ze het lastig of onhandig vinden.
Als je het gft-afval niet (altijd) scheidt, wat houdt je tegen?
Samenvattend: de bewoners die hun GFT-e afval niet (altijd) scheiden, geven aan dit niet te doen omdat het onhandig is in een appartement, of omdat de GFT-e bakjes stinken of lekken.
Tegelijkertijd geeft een groot deel van de respondenten aan dat niets hen tegenhoudt en dat zij hun GFT-e afval altijd scheiden.
Heb je nog opmerkingen, tips of vragen over de GFT-e inzameling?
Veel respondenten geven aan dat er behoefte is aan duidelijke communicatie en informatievoorziening rondom het GFT-e inzamelpunt, zoals heldere instructies over wat er wel en niet in de GFT-e bak mag en wanneer deze geleegd wordt. Er zijn zorgen over geur- en hygiëneproblemen, vooral in de zomer, en over het aantrekken van ongedierte zoals ratten en vliegen. Sommigen stellen voor om het inzamelpunt vaker te legen of kleinere bakken te gebruiken om deze problemen te beperken.
Er is discussie over de locatie van het inzamelpunt; sommige bewoners vinden het te dicht bij hun woning of ramen geplaatst, wat leidt tot overlast. Anderen waarderen juist de nabijheid en het gemak, mits het goed wordt onderhouden.
Meerdere respondenten vragen om meer betrokkenheid van bewoners bij het beheer van het inzamelpunt, bijvoorbeeld door een rooster voor het schoonmaken of gezamenlijk toezicht. Er zijn ook suggesties voor betere voorzieningen, zoals afsluitbare bakken, composteerbare zakjes of een overkapping tegen regen.
Tot slot zijn er positieve geluiden over het initiatief zelf; veel bewoners vinden het belangrijk om GFT-e apart in te zamelen en waarderen de mogelijkheid om samen te werken aan duurzaamheid in de buurt.
NL
AR
EN
PL
DE